E-Fatura
E-fatura, devletteki e-dönüşüm (elektronik dönüşüm) sürecinin bir parçasıdır. Faturaların elektronik ortamda hazırlanmasını ifade eden e-fatura, kâğıda veya matbu evraka basılmaz. Sunucular tarafından alıcı ve satıcı arasında iletilir. Hem geleneksel ticaret hem de e-ticaret yapan bazı firmalar için Ocak 2020 tarihinden itibaren zorunlu hale gelmiştir. Özellikle e-ticaret firmaları için avantajlar barındıran e-fatura, kurumsal fatura işlemlerinin paylaşılması ve arşivlenmesi için pratik bir e-dönüşüm unsurudur.
E-Fatura Tanımı
Gelir İdaresi Başkanlığının e-fatura tanımı şöyledir;
“Türkiye’de 397 sıra no.lu VUK tebliğine ile hayata geçirilen ve 5 Mart 2010 tarihinden itibaren uygulamada olan e-fatura, veri format ve standardı Gelir İdaresi Başkanlığı tarafından belirlenen, VUK gereği bir faturada yer alması gereken bilgilerin içerisinde yer aldığı, satıcı ve alıcı arasındaki iletiminin merkezi bir platform (GİB) üzerinden gerçekleştirildiği elektronik bir belgedir. E-fatura yeni bir belge türü olmayıp, kâğıt fatura ile aynı hukuki niteliklere sahiptir.
Gelir İdaresi Başkanlığı tarafından yönetilen e-fatura uygulamasında amaç tek format ve standarda göre satıcı ve alıcı arasında güvenli, zaman ve maliyet tasarrufu sağlayan bir sistem oluşturmaktır. Bunun için yurt dışı uygulamalar incelenerek başarıya ulaşmış e-fatura işleyişleri dikkate alınmış ve Gelir İdaresi Başkanlığı tarafından açık kaynak bir standart olan XML tabanlı ticari hayatın tüm süreçlerini içerecek şekilde etiketlemelere sahip olan uluslararası bir standart olan UBL-TR benimsenmiştir.”
E-Fatura Hakkında Bilinmesi Gerekenler
• 1 Ocak 2020 tarihinden itibaren yıllık cirosu 5 milyon lira ve üzeri olan firmalar, e-fatura ve e-arşiv kullanmak zorundadır.
• E-fatura, yıllık 5 milyon liranın altında ciro yapan firmalara zorunlu değildir. Bu firmalar gönüllü olarak e-fatura kullanıcısı olabilir.
• Bu mükelleflerin tamamı, 1 Temmuz 2020 tarihine kadar e-fatura sistemine geçmek zorundadır.
• Elektronik bir belge niteliği olan e-faturada bütün işlemler dijital ortamda yapılır.
• E-fatura sistemine geçen firmalar e-arşiv ve e-defter sistemine de entegre olmak zorundadır.
• E-arşiv ve e-defter sistemlerine entegre olabilmek için e-fatura uygulamasına geçiş yapmak gerekir.
• E-faturanın veri formatı ve standartları Gelir İdaresi Başkanlığı (GİB) tarafından belirlenmiştir. GİB, aynı zamanda e-faturanın alıcı ve satıcı arasındaki iletimini de sağlamaktadır.
• E-faturada, Vergi Usul Kanunu (VUK) çerçevesinde bir faturada bulunması gereken bütün bilgiler yer alır.
• E-faturanın kâğıt faturadan farkı, elektronik ortam üzerinden alınması ve gönderilmesidir.
• E-fatura sistemine kaydolan firmaların hazırladığı bütün faturalar mali mühür ile gönderilir.
• Firmaların alması gereken mali mührün 3 yılda bir yenilenmesi gerekir.
E-Ticaret ve E-Fatura
E-ticaret firmaları için fatura süreci bazı zorluklar içerir. İnternetten satış sonrası faturaların yazdırılması ve gönderilmesi diğer işletmelere göre daha sistematiktir. Siparişlere göre müşteri bilgilerinin tanımlanması, fatura şablonu hazırlanması ve gerekli bilgilerin matbu faturaya yazdırılması gerekir.
Ardından hazırlanan matbu faturanın pakete iliştirilerek kargo ile gönderilmesi; faturanın doğru adrese ulaştırılması ve hatta bazı durumlarda müşteri talebi doğrultusunda faturanın farklı bir adrese gönderilmesi gerekebilir. Bazı durumlarda da fatura doğru adrese ulaşmayabilir. Bu durumda da tüm süreç yenilenir ve yeniden fatura hazırlanarak kargo ile gönderilmesi gerekir. Tüm bu işlemler zaman ve maliyet kayıplarına ve operasyonel sorunlara yol açar.
E-fatura, zaman kaybına yol açan ve operasyonel süreçleri sekteye uğratan bu tür durumlarda e-ticaret firmaları için nihai çözümdür. E-ticaret firmalarının fatura süreçlerini rahatlatan e-fatura sistemi, e-ticaret firmalarına faturaları hızlı bir şekilde hazırlayarak, elektronik ortamdan müşteriye göndermeye imkan verir.
E-Faturanın E-Ticaret Firmaları İçin Avantajları
E-ticaret yapılarına önemli katkıları olan e-fatura, operasyonel süreçleri bir adım öteye taşır. E-ticaretin sağladığı kolaylıkları pekiştiren e-fatura uygulaması, zaman ve mekân sınırı olmaksızın kolay ve hızlı bir faturalandırma sağlar.
E-faturanın e-ticaret firmalarına şu avantajları sağlar;
• Matbu fatura yazma, yazdırma, onaylatma ve kargo ile gönderme işlemlerine gerek kalmaz.
• Faturalar e-posta ile elektronik olarak kısa sürede müşteriye ulaştırılabilir. E-fatura ayrıca A4 kâğıda yazdırılarak da gönderilebilir.
• Faturanın müşteriye ulaşmama sorunu ve sorumluluğu olmaz.
• Fatura başına maliyetleri düşürür.
• Muhasebeci ile paylaşılması kolaylaşır.
• İptali ve iadesi kolaydır.
• Otomatik olarak arşivlenebilir.
• Çevre dostu bir e-dönüşüm uygulamasıdır.